Hoe herkent u lekkage onder tegels?

Waarom water ónder tegels komt

Een tegel is zelf waterdicht, maar een tegelvloer of tegelwand is dat als geheel niet. Water zoekt altijd de zwakste plek, en die zit bijna nooit in de tegel zelf. Voegen nemen in de loop van de jaren vocht op, kitnaden krimpen en laten los, en bij doorvoeren van leidingen of bij de overgang van vloer naar wand ontstaat gemakkelijk een haarscheurtje. In een doucheruimte wordt die plek elke dag opnieuw nat gemaakt.

Belandt het water eenmaal in de lijmlaag of de dekvloer, dan blijft het daar hangen. Een cementgebonden ondervloer werkt als een spons: het vocht trekt zijwaarts verder en komt soms meters verderop pas tevoorschijn. Daarom ziet u een vochtplek vaak op een plaats waar u die niet verwacht, bijvoorbeeld in de gang achter de badkamermuur of op het plafond van de kamer eronder.

De oorzaken zijn in de praktijk beperkt in aantal: een ontbrekende of onderbroken waterdichte laag onder het tegelwerk, een douchegoot of putje dat niet goed is aangesloten, een lekkende watervoerende leiding in de vloer of wand, of een afvoer van toilet, wastafel of wasmachine die op de aansluiting lekt. Bij een vloer met vloerverwarming kan ook de verdeler of een beschadigde buis de bron zijn.

De signalen waar u op let

Lekkage onder tegels verraadt zich meestal geleidelijk. Deze signalen komen het vaakst voor:

• Donkere of permanent koude tegels. Een tegel die langer vochtig aanvoelt dan de rest of een wat donkerder kleur houdt, staat vaak in contact met een natte lijmlaag.
• Holle tegels. Tik voorzichtig met een muntstuk of de knokkel over de vloer. Klinkt een deel hol terwijl de rest dof klinkt, dan heeft de lijm daar losgelaten, bijvoorbeeld doordat het vocht de hechting heeft aangetast.
• Zachte, brokkelige of verkleurde voegen. Voegwerk dat uit elkaar valt, groenig wordt of waar u met een schroevendraaier zo doorheen krast, laat al langer water door.
• Loslatende kit en zwarte vlekken. Kit die van de ondergrond komt of blijvend zwart blijft na schoonmaken wijst op vocht achter de naad.
• Witte uitbloei of zoutranden. Een wittige aanslag langs de voegen betekent dat er water door de ondervloer trekt en mineralen meeneemt.
• Vocht in de aangrenzende ruimte. Afbladderend behang, bollend stucwerk, een opstaande plint of een vochtplek op het plafond eronder is een sterk signaal.
• Een muffe, kelderachtige geur. Die ruikt u vaak het eerst in een kast of hoek waar weinig lucht komt.
• De watermeter die doortelt. Draait de meter terwijl alle kranen dicht zijn, dan is er een lekkende leiding in het spel.

Eén signaal hoeft nog niets te betekenen. Een enkele holle tegel kan ook door een slechte lijmverdeling komen. Maar zodra twee of meer van deze verschijnselen samenvallen op dezelfde plek, is vocht onder het tegelwerk de meest waarschijnlijke verklaring.

Zelf de oorzaak opsporen: stap voor stap

Voordat er ook maar één tegel gesloopt wordt, loont het om de bron te bepalen. Met een beetje geduld komt u een heel eind:

1. Maak de verdachte plek goed droog en kijk een dag later of het vocht terugkomt zonder dat er gedoucht is. Blijft het droog, dan is de oorzaak waarschijnlijk gebruikswater en niet een leiding.
2. Lees de watermeter af, sluit alle kranen en lees na een paar uur opnieuw af. Loopt hij door, dan lekt er een drukleiding.
3. Test de afvoer apart: laat de wastafel of de wasmachine leeglopen zonder de douche te gebruiken, en kijk wat er gebeurt. Zo scheidt u afvoerlekkage van doucheweerlekkage.
4. Spuit alleen de douchevloer nat, zonder de wanden, en houd de omgeving in de gaten. Daarna alleen de wanden. Zo weet u waar het water doorheen gaat.
5. Controleer de kitnaden en de voegen rond de douchegoot, de hoeken en de overgang vloer naar wand van dichtbij.
6. Kijk ook onder het tegelwerk door, dus in de ruimte eronder of in de meterkast: een natte plek op een plafond of balklaag zegt veel over de plaats van het lek.

Noteer wat u ziet en wanneer. Die aantekeningen helpen enorm wanneer er later iemand komt kijken, omdat ze het zoekgebied flink verkleinen.

Wat u zelf kunt doen, en waar het ophoudt

Zelf kunt u prima het onderzoek doen dat hierboven staat, de ruimte extra ventileren en tijdelijk minder belasten door bijvoorbeeld elders te douchen. Ook het vervangen van een losgelaten kitnaad of een klein stukje voeg is werk dat een handige bewoner aankan, zolang duidelijk is dat de ondergrond droog is.

Het houdt op zodra er gehakt moet worden. Onder tegelwerk liggen water- en elektraleidingen en in veel woningen ook vloerverwarming. Een onbedoelde beschadiging daarvan verandert een beperkte reparatie in een grote klus. Bij een vloer op een houten balklaag speelt bovendien dat langdurig vocht het hout aantast, en dat valt niet met een oppervlakkige blik te beoordelen.

Bedenk ook dat tegels uit een bestaande partij er zelden identiek bij te kopen zijn. Wordt een deel van de vloer opengelegd, dan is een zichtbaar kleurverschil reëel. Soms is het dan verstandiger om de hele ruimte in één keer aan te pakken dan een reparatie te laten zien.

Hoe herstel en nieuw tegelwerk in zijn werk gaan

Bij herstel wordt eerst het natte gebied vrijgemaakt en de oorzaak verholpen, bijvoorbeeld een leiding, een afvoeraansluiting of een douchegoot. Daarna moet de ondergrond echt droog zijn voordat er opnieuw getegeld wordt. Tegelen op een vochtige dekvloer geeft binnen afzienbare tijd opnieuw problemen met hechting en voegen.

Vervolgens wordt in de natte zone een waterdichte laag aangebracht, met speciale aandacht voor de hoeken, de aansluiting tussen vloer en wand en elke doorvoer. Het afschot richting de afvoer wordt gecontroleerd, zodat er nergens water blijft staan. Pas daarna komt het tegelwerk, uitgezet vanaf de zichtlijnen zodat pasjes niet op een storende plek uitkomen. Wilt u weten waarom de voorbereiding zo bepalend is, lees dan ook het artikel over tegels op tegels leggen.

Is de schade groter of is de ruimte toch al verouderd, dan kiezen veel mensen ervoor het werk te combineren met een complete aanpak. Op de pagina over badkamer renoveren in Westervoort leest u wat daar allemaal bij komt kijken.

Wanneer schakelt u een vakman in?

Komt het vocht terug nadat u alles hebt drooggemaakt, telt de watermeter door, of ziet u vocht in een aangrenzende ruimte of op het plafond eronder? Dan is het verstandig om iemand te laten kijken voordat de schade zich verder verspreidt. Hetzelfde geldt als meerdere tegels hol klinken of als de voegen over een groter oppervlak loslaten.

Berendsen Montage, onder leiding van Robin Berendsen, is gevestigd in Westervoort en werkt voor particulieren in Arnhem, Duiven, Zevenaar, Velp, Rheden, Didam en Huissen. Sloopwerkzaamheden, bouwwerkzaamheden, tegelzetten, vloerverwarming, timmerwerk en het renoveren van badkamer, toilet, keuken en vloer kunnen daarbij in één hand blijven, zodat het herstel en de afwerking op elkaar aansluiten. Meer over het tegelwerk zelf leest u op de pagina over tegels leggen.

Weet u nog niet of een reparatie volstaat of dat de ruimte beter in één keer vernieuwd kan worden? Leg uw situatie gerust voor via onze contactpagina, dan bespreken we wat in uw geval verstandig is. Een vrijblijvende offerte aanvragen kan altijd.

OFFERTE AANVRAGEN

Veelgestelde vragen over vocht en tegelwerk

---